ตะไคร้หอม (Citronella Grass) ชื่ออื่นตะไคร้แดง จะไครมะขูด ตะไครมะขูด เป็นไม้ล้มลุก อายุหลายปี สูง 0.75-1.2 เมตร แตกเป็นกอ เหง้าใต้ดินมีกลิ่นเฉพาะ ข้อและปล้องสั้นมาก กาบใบสีเขียวปนม่วงแดง ยาว และหนาหุ้มข้อและปล้องไว้แน่น ใบเดี่ยว เรียงสลับ กว้าง 2-3 เซนติเมตร ยาว 100 เซนติเมตร แผ่นใบและขอบใบสากและคม นิ่มกว่าใบตะไคร้เล็กน้อย ทำให้ปลายห้อยลงปรกดินกว่า (พินิจ จันทร, 2565, หน้า 53) ที่มา พินิจ จันทร และคณะ. (2565). สุดยอด 200 ยาดีสมุนไพรไทย. กรุงเทพฯ: เพชรพินิจ หนังสือ ประมวลสรรพคุณสมุนไพรไทย 1 หน้า 102 กองเภสัชกรรม โรงพยาบาลอานันทมหิดล
| ส่วนประกอบ | สรรพคุณ | ข้อควรระวัง | วิธีใช้งาน |
|---|---|---|---|
| เหง้า | แก้กษัย แก้เบื่ออาหาร บำรุงธาตุ ขับลมในลำไส้ ขับปัสสาวะ | ตำรายาไทย: ใช้ เหง้า เป็นยาบีบมดลูก ขับประจำเดือน ขับปัสสาวะ ขับระดูขาว ขับลมในลำไส้ แก้แน่น จุกเสียด แก้อาเจียน รากและเหง้าต้มกินแก้แผลในปาก แก้ปากแตกระแหง แก้ตานซางในลิ้นและปาก บำรุงไฟธาตุ แก้ไข้ แก้อาเจียน แก้ริดสีดวงตา แก้ธาตุ แก้เลือดลมไม่ปกติ | |
| ลำต้น | ขับลม แก้นิ่ว ช่วยเจริญอาหาร | ใช้ ราก ลำต้น และใบ เข้ายากับใบหนาด ใบเปล้าใหญ่ และเครือสัมลม แก้วิงเวียน ใบ คั้นเอาน้ำ ช่วยไล่ยุง | |
| ใบ | แก้ไข้ ลดความดันโลหิต | ใช้ ราก ลำต้น และใบ เข้ายากับใบหนาด ใบเปล้าใหญ่ และเครือสัมลม แก้วิงเวียน ใบ คั้นเอาน้ำ ช่วยไล่ยุง |